Albert Einstein | Korte biografie

Korte Biografie over Albert Einstein

Albert Einstein was een Duits-Zwitser-Amerikaans natuurkundige en uitvinder. Hij was vooral bekend om zijn twee relativiteitstheorieën: de speciale relativiteitstheorie van 1905 en de algemene relativiteitstheorie van 1915 en de zwaartekracht. 

Albert Einstein werd op 14 maart 1879 in het Duitse dorpje Ulm geboren. Hij was het eerste kind van het Duits-Joods gezin. Zijn vader Hermann Einstein was beddenverkoper en runde later, samen met zijn broer een bedrijf met elektrotechnische apparatuur voor elektriciteitscentrales en straatverlichting. Het gezin verhuisde hiervoor in 1880 naar München. Zijn moeder, Pauline Einstein Koch, speelde klavier en Albert volgde vanaf zijn zesde jaar vioolles. Muziek speelde de rest van zijn leven een belangrijke rol. In 1881 werd Albert’s zusje, Maja Einstein geboren. 

Albert ging naar de “Volksschule” en vanaf 1888 ging hij naar het Gymnasium. Albert was een stille, maar goede leerling. Thuis werd hij gestimuleerd door zijn oom, die ingenieur was, en hem wiskundeopgaven gaf en door de huisvriend, Max Talmud, die hem wetenschappelijke werken liet maken. 

Helaas ging het slecht met zijn vader’s bedrijf in Duitsland en startte het gezin in Pavia, Italië een nieuw bedrijf. Albert bleef in München om zijn school af te maken. Het alleen zijn beviel hem slecht en hij werd depressief. Daarnaast had hij een afkeer voor de dreigende militaire dienst en besloot hij ook naar Pavia te gaan, zonder diploma. In 1895 deed Einstein een toelatingsexamen voor de Zwitserse Technische Universiteit, maar hij zakte op de alfavakken. Zijn ouders verplichtten hem om de middelbare school af te maken waardoor hij een jaar later alsnog naar de universiteit kon. 

Albert gaf zijn Duits staatsburgerschap op en was een tijd staatloos. In 1900 haalde hij zijn leraar diploma. Zijn cijfers waren een 5 voor theoretische- en experimentele natuurkunde en astronomie, een 5,5 voor functietheorie, en een 4,5 voor een opstel over warmtegeleiding (op een schaal van maximaal 6) Een jaar ontving hij zijn Zwitserse staatburgerschap. 

Het eerste jaar aan de Technische Universiteit Zwitserland ontmoette hij Mileva Maric, een Servische jaargenote waarop hij verliefd werd. In januari 1902 kregen ze een dochter, Lieserl, die waarschijnlijk ter adoptie werd afgestaan. Op 6 januari 1903 trouwde Einstein met Mileva. Op 14 mei 1904 werd hun eerste zoon Hans Albert Einstein geboren en op 28 juli 1910 zag hun tweede zoon, Eduard Einstein, het levenslicht. Het huwelijk was zowel een persoonlijke als een intellectuele verbond: bij Mileva vond Einstein een klankbord voor zijn nieuwe ideeën. 

Tijdens zijn periode op de Technische Universiteit bedacht hij al meerdere theorieën, die hij echter op de school niet experimenteel mocht uitvoeren. Toen Einstein afstudeerde kon hij geen werk in de wetenschap vinden. Vanaf mei 1901 werkte hij voor twee maanden als invalleraar natuurkunde aan een middelbare school en kreeg vervolgens een jaarcontract als natuurkunde docent aan een particuliere school. Hierdoor hield hij veel tijd over voor onderzoek. 

In december 1901 solliciteerde hij bij het Zwiterse Patentbureau. Voor zijn nieuwe baan nam hij ontslag als docent en vestigde zich in 1902 in Bern. 

In 1904 verrichte hij veel onderzoek dat ertoe leidde dat 1905 Einstein’s wonderjaar, of te wel zijn annus mirabilis, werd. In 1905 publiceerde Einstein vier artikelen, waarin hij de grondslagen voor de relativiteitstheorie en kwantummechanica openbaarde, die daaropvolgend de moderne natuurkunde zouden inleiden. De vier publicaties die Einstein in één klap beroemd maakten waren: 

In 1908 werd Einstein in Bern benoemd tot privaatdocent. Drie jaar later startte hij als assistent-hoogleraar aan de Universiteit van Zurich en kort erna werd hij hoogleraar aan de (Duitse) Universiteit van Praag. In 1912 keerde hij terug naar Zurich om hoogleraar aan de Technische Universiteit te worden. In die tijd begon Einstein “tijd” als de vierde dimensie aan te duiden. 

In 1914 werd Einstein lid van de Pruisische Academie van Wetenschappen in Berlijn en verhuisde met zijn gezin naar Berlijn. Een jaar later kreeg hij zijn Duitse nationaliteit terug. Mileva kon niet wennen en hun relatie verslechterde. Dit resulteerde dat Mileva met de kinderen terug naar Zwitserland ging en op 14 februari 1919 hun scheiding een feit was. Een half jaar later, op 2 juni 1919,trouwde Einstein zijn nicht Elsa. 

In 1921 ontving Albert de nobelprijs voor zijn verdiensten voor de theoretische natuurkunde en met name voor zijn ontdekking van de wet van het foto-elektrisch effect. De speciale relativiteitstheorie was nog omstreden. Dit kwam omdat vele van Einstein’s andere voorspellingen pas later getest konden worden. De door hem uitgevonden Laser (1917) werd pas in 1960 succesvol gemaakt. Einstein gaf het geldbedrag wat aan de prijs was verbonden, aan Mileva en zijn kinderen. 

Einstein’s pacifisme en joodse afkomst waren een doorn in het oog van vele Duitse nationalisten. Nadat Albert wereldberoemd was geworden groeide de haat tegen hem en ontstond er een georganiseerde campagne onder Duitse wetenschappers om hem in diskrediet te brengen. Toen Adolf Hitler in 1933 aan de macht kwam bereikte de haatcampagne zijn hoogtepunt en werd Einstein beschuldigd van “Joods natuurkunde”. Einstein gaf in die tijd een lezing in de Verenigde Staten en besloot niet meer terug te keren naar zijn geboorteland. Hij bracht nog een bezoek aan België en Engeland en vestigde zich erna voorgoed in de VS. Hij gaf zijn Duitse staatsburgerschap op en kreeg een permanente verblijfsvergunning in de VS. Hij werd in 1940 Amerikaans staatsburger hoewel hij ook het Zwitsers staatsburgerschap behield. 

Op 2 augustus 1939 schreef Einstein een brief aan de Amerikaanse president Roosevelt, waarin hij waarschuwde dat Duitsland bezig was om een atoombom te ontwikkelen. Over deze brief bestaan twijfels of Einstein deze zelf had geschreven of Szilard, die Einstein had gevraagd de brief te ondertekenen vanwege het effect van diens handtekening bij Roosevelt. Volgens de schrijver van Einstein’s biografie, Bram Pais, zou Einstein de brief wel zelf hebben geschreven na een bezoek aan Szilard en Wigner. Op aandringen van Szilard schreef Einstein in 1940 een tweede brief aan de president. In 1941 werd het Manhattanproject gelanceerd met als doel dat de VS eerder een atoombom had dan de Duitsers. Veel natuuronderzoekers namen deel aan deze geheime missie. Echter Einstein werkte er niet aan mee. 

In de jaren na de oorlog steunde Einstein het idee een Joodse Universiteit te stichten in het toenmalige Britse Palestina. Hij was actief betrokken bij de oprichting van de Hebreeuwse Universiteit van Jeruzalem. Ook waarschuwde Einstein publiekelijk voor de mogelijke catastrofale gevolgen van een kernwapenwedloop. 

In 1952 bood de Israëlisch regering Einstein het presidentschap aan na het overlijden van Weizmann. Einstein zei “vereerd” te zijn door het aanbod, maar zich ongeschikt voor de positie vond. Hij is daarmee de enige burger van de Verenigde Staten die ooit een dergelijke positie kreeg aangeboden. Uiteindelijk liet hij zijn persoonlijke eigendommen, inclusief zijn geschriften, na aan de Hebreeuwse Universiteit van Jeruzalem. 

Einstein is overleden aan een aneurysma, waar hij al geruime tijd last van had. Op 15 december 1948 werd Einstein krimpend van de buikpijn naar het Brooklyn Jewisch Hospital gebracht. De aanvankelijke diagnose galblaasontsteking bleek fout, want na een operatie bleek Einstein een aneurysma ter grootte van een grapefruit te hebben. De chirurg had de wand verstevigd met cellofaan maar waarschuwde dat die wand alsnog kon scheuren. Uiteindelijk heeft deze versteviging zeven jaar stand gehouden. 

Einstein stierf op 18 april 1955 in zijn slaap in een ziekenhuis in Princeton waar hij was opgenomen vanwege een aneurysma. Bij de opname wilden de artsen hem direct opereren, maar Einstein weigerde dit omdat hij zijn leven niet onnodig wilde rekken, en vooral waardig wilde sterven. Volgens zijn wens werd hij dezelfde dag gecremeerd en werd zijn as op een geheime plaats uitgestrooid. 

Einstein’s hersenen werden voor autopsie onderzocht. De patholoog ontdekte niets bijzonders aan de hersenen en bewaarde ze vervolgens in een bokaal. In 1999 ontdekte een team aan de McMaster-Universiteit dat het deel van Einstein’s hersenen, dat wordt gebruikt voor wiskundig denken, ruimtelijke herkenning en bewegingsinzicht, breder was. Het deel dat een belangrijke rol speelt bij abstract denken was 15% dikker dan normaal en ook de hersenbalk was breder. 

Einstein wordt algemeen gezien als een van de belangrijkste natuurkundigen uit de geschiedenis, naast Isaac Newton en James Clerk Maxwell. Zelf vond hij altijd Newton een veel belangrijker natuurkundige dan hijzelf, omdat Newton behalve theoretische ook grote experimentele ontdekkingen deed. In het dagelijkse leven is de naam Einstein synoniem geworden aan grote Intelligentie. 

Paperblanks heeft een aantal notitieboeken opgedragen aan Albert Einstein. Op de voorkant staat een van zijn bekende spreuken en formules en op de achterkant een tekening van Einstein zelf.

We hebben een fraai maandelijks overzicht gemaakt van alle belangrijke dagen die te maken hebben met onze notitieboeken, pennen en overige schrijfwaren. De moeite waard om te bekijken.